บ้านสไตล์เมดิเตอร์เรเนียน: ผนังขาวปูน ซุ้มโค้ง และดินเผา ที่เกิดมาเพื่ออากาศร้อน

บ้านสไตล์เมดิเตอร์เรเนียนคืออะไร: สามรสชาติจากทะเลเดียวกัน

เมดิเตอร์เรเนียนไม่ใช่สไตล์เดียว มันคือครอบครัวของบ้านริมทะเลที่อยู่ใต้แดดเดียวกัน แต่ละประเทศตีความต่างกันไปตามวัสดุท้องถิ่น ถ้าเทียบเป็นอาหาร ก็เหมือนข้าวผัดที่มีทั้งผัดกะเพรา ผัดพริกแกง และผัดน้ำพริกเผา ฐานเดียวกัน แต่คนละรส

• แบบเกาะกรีก: บ้านทรงกล่องสีขาวเรียงไต่เนิน ประตูหน้าต่างและโดมสีฟ้า ผนังโค้งมน เรียบ ง่าย สว่างจ้า
• แบบสเปนตอนใต้: ซุ้มโค้ง ลานกลางบ้าน กระเบื้องดินเผาและกระเบื้องลาย เหล็กดัด ได้อิทธิพลจากสถาปัตยกรรมแบบมัวร์
• แบบอิตาลีและทัสคานี: ผนังปูนสีเหลืองอมส้มและสีดิน หลังคากระเบื้องดินเผา คานไม้ หินธรรมชาติ อบอุ่นกว่าแบบกรีก

ทำไมบ้านเมดิเตอร์เรเนียนถึงเหมาะกับอากาศร้อน

สไตล์นี้ไม่ได้เริ่มจากความสวย มันเริ่มจากการเอาตัวรอดในหน้าร้อน ทุกองค์ประกอบที่เราเห็นว่าสวยในรูป มีหน้าที่ของมันอยู่เบื้องหลัง

ปูนขาวยังมีความเป็นด่าง และหาง่ายราคาไม่แพง จึงถูกใช้ทาบ้านซ้ำทุกปีในหลายพื้นที่ จนผนังขาวกลายเป็นเอกลักษณ์ของเมืองริมทะเลไปโดยปริยาย

• ผนังสีขาวสะท้อนแดด ช่วยให้ตัวบ้านสะสมความร้อนน้อยลง
• ผนังก่อหนา ช่วยหน่วงความร้อนกลางวันไม่ให้เข้าสู่ห้องเร็วเกินไป
• หน้าต่างลึกและบานเกล็ดไม้ กันแดดตรงแต่ยังให้ลมผ่าน
• ลานกลางบ้าน ระเบียงมีหลังคา และซุ้มไม้เลื้อย สร้างร่มเงาให้คนออกมานั่งข้างนอกได้
• พื้นดินเผาและหิน เย็นเท้าในวันที่อากาศร้อน

ผนังปูนขาวผิวด้าน: หัวใจของบ้านสไตล์เมดิเตอร์เรเนียน

ถ้าต้องเลือกเพียงอย่างเดียวที่ทำให้บ้านดูเป็นเมดิเตอร์เรเนียน คำตอบคือผนัง ผนังแบบนี้ไม่เรียบกริบเหมือนผนังคอนโดใหม่ มันมีคลื่นเบา ๆ มีเฉดเข้มอ่อนจากการทาซ้ำหลายชั้น มุมห้องโค้งมนแทนมุมฉาก เวลาแดดเย็นส่องเฉียง ผนังจะดูนุ่มเหมือนผ้าปูที่นอนผ้าฝ้ายที่ตากแดดมาทั้งวัน

อีกจุดที่ทำให้สไตล์นี้ดูจริงคือการก่อปูนเป็นเฟอร์นิเจอร์ ม้านั่งปูนติดผนัง ช่องโชว์โค้งในผนัง ชั้นวางปูนในครัว แล้วทาทุกอย่างด้วยผิวเดียวกับผนัง บ้านจะดูเหมือนถูกปั้นขึ้นมาทั้งหลัง ถ้าอยากได้ผิวผนังแบบนี้บนผนังปูนบ้านเรา สีมิเนอรัลสไตล์ Lime Wash อย่าง Voqe Mineral Finish ให้ผิวด้านมีมิติที่ใกล้เคียงได้ ทั้งผนังภายในและภายนอก

บ้านสไตล์เมดิเตอร์เรเนียนใช้สีอะไร

พาเลตของสไตล์นี้มาจากธรรมชาติรอบตัว ปูนขาว ทรายชายหาด ดินเผา ใบมะกอก และทะเล ใช้สีขาวหรือทรายเป็นฐานประมาณสองในสามของพื้นที่ แล้วค่อยแต้มสีอื่นเป็นจุด ๆ

ขาวที่ใช้ควรเป็นขาวนวลหรือขาวอมเหลืองนิด ๆ มากกว่าขาวอมฟ้า เพราะแดดบ้านเราแรงอยู่แล้ว ขาวที่เย็นเกินไปจะดูแสบตาตอนเที่ยงและหม่นตอนเย็น

• ฐาน: ขาวนวล ขาวงาช้าง ทรายอ่อน
• สีดิน: ดินเผา อิฐเก่า น้ำตาลอมส้ม สำหรับพื้น กระถาง และผนังบางด้าน
• สีทะเล: ฟ้าครามและน้ำเงินโคบอลต์ สำหรับประตู บานหน้าต่าง หรือกระเบื้องลาย
• สีพืช: เขียวมะกอกเทา สำหรับผ้าหรือผนังห้องเล็ก

วัสดุ เฟอร์นิเจอร์ และต้นไม้ที่ใช้ได้จริงในเมืองไทย

ของแต่งสไตล์นี้เน้นงานมือและวัสดุธรรมชาติ ไม่ต้องเยอะ แต่ต้องจริง ไม้ดิบดีกว่าไม้เคลือบเงา ผ้าลินินยับ ๆ ดีกว่าผ้ามันวาว

เรื่องต้นไม้ ต้นมะกอกที่เห็นในรูปบ้านยุโรปชอบอากาศแห้ง ปลูกในบ้านเราได้ยาก แต่ไม่ต้องเสียใจ เพราะเฟื่องฟ้าก็เป็นไม้ประจำเมืองริมทะเลเมดิเตอร์เรเนียนเหมือนกัน แถมโตดีในแดดไทย ส่วนลีลาวดีก็ให้อารมณ์บ้านพักตากอากาศได้ดี

• พื้น: กระเบื้องดินเผา กระเบื้องซีเมนต์ลาย หรือหิน
• เฟอร์นิเจอร์: ไม้ดิบ หวาย เชือกถัก เก้าอี้ไม้ที่นั่งสาน
• ผ้า: ลินิน ฝ้าย ผ้าลายทางสีฟ้าขาว
• ของแต่ง: เครื่องปั้นดินเผา โคมเหล็กดัด กระจกกรอบโค้ง ตะกร้าสาน
• ต้นไม้: เฟื่องฟ้า ลีลาวดี มะนาวในกระถางดินเผา สมุนไพรริมหน้าต่างครัว

ปรับให้เข้ากับบ้านไทย และสิ่งที่ควรระวัง

ต้องยอมรับตรง ๆ ว่าอากาศเมดิเตอร์เรเนียนไม่ใช่อากาศไทย ที่นั่นร้อนแต่หน้าร้อนแห้ง ที่นี่ร้อนและชื้น มีฝนหนักเป็นฤดู ผนังขาวภายนอกจึงเปื้อนคราบฝนและตะไคร่ได้เร็วกว่า หลังคาแบนแบบบ้านกรีกก็ต้องดูเรื่องระบายน้ำมากกว่าเดิม

วิธีแก้คือเก็บหน้าตาไว้ แต่เพิ่มสิ่งที่บ้านไทยรู้มานาน ชายคายื่นยาวขึ้น ช่องลมมากขึ้น เลือกขาวอมทรายแทนขาวสว่างสำหรับผนังภายนอก และวางแผนทาซ่อมผนังเป็นระยะ

• อย่าใช้ฟ้าทุกจุด ฟ้าที่ดีที่สุดคือฟ้าที่ปรากฏแค่สองสามที่ เช่น ประตูหน้าบ้านกับกระเบื้องในครัว
• อย่าใช้สีขาวแบบเงา ผนังเมดิเตอร์เรเนียนต้องด้าน
• อย่าใส่ทุกองค์ประกอบในบ้านหลังเดียว ซุ้มโค้งทุกประตู กระเบื้องลายทุกพื้น บ้านจะกลายเป็นธีมปาร์ก
• คอนโดก็ทำได้ ใช้ผนังผิวด้าน ทาสีซุ้มโค้งบนผนังหัวเตียง และเปลี่ยนผ้ากับกระถางเป็นโทนดินเผา